Ha

God Ha met hiëroglifisch teken voor 'buitenland' of 'woestijn' op zijn hoofd, tempel van Philae/Petra LetherHa was een god van de woestijn en de oases. Hij wordt ook wel de god van de buitenlanden genoemd.

Buiten deze gebieden is hij van ondergeschikt belang. Ha wordt al in de 3e dynastie genoemd en zijn associatie met de westelijke regionen nam door de tijd heen toe. Verondersteld wordt dat hij de grenzen beschermde tegen aanvallen van nomaden en Libische stammen. Hij wordt ook wel 'heer van het Westen' en 'heer van de Libiërs' genoemd.

Eigenlijk was hij een vruchtbaarheidsgod, maar hij nam de plaats in van de god Ash gedurende de Eerste Tussenperiode als god van de westelijke woestijn. In de Late Tijd was hij de personificatie van het westen. De god Sopdet was dit van het oosten en Dedwen van het zuiden. Ha was tevens beschermgod van de 7e gouw van Egypte en beschermer van de farao. In de Piramideteksten (204) wordt hij genoemd als degene die zorg draagt voor de grafbenodigdheden indien de farao overleden was.

haHa wordt menselijk afgebeeld. Kenmerkend zijn de drie heuvels, het hiëroglifisch teken voor 'buitenland' of 'woestijn', dat hij op zijn hoofd draagt. Soms is hij ook nog voorzien van een mes of een boog, verwijzend naar zijn beschermende rol. Op een sarcofaag uit de Hierakonpolis wordt hij zittend aan de rechterkant (het westen) van de overledene afgebeeld.
De priestertitels van Ha zijn bekend maar helaas zijn dit de enige aanwijzingen die zijn overgebleven en is er niets meer bekend over een cultus rondom deze godheid.

© 2013 Joke Baardemans

Bronnen: Dictionary of Gods and Goddesses, Devils and Demons, Manfred Lurker; The Complete Gods and Goddesses of Ancient Egypt, R Wilkinson